Η σπονδυλική στήλη είναι μία από τις υποστηρικτικές δομές  του ανθρώπινου οργανισμού. Οι παθήσεις της σπονδυλικής στήλης είναι ιδιαίτερα σοβαρές και πολλές φορές επιφέρουν σημαντικούς περιορισμούς στους ασθενείς.

Σπονδυλική στήλη : δομή

Η δομή της σπονδυλικής στήλης έχει ως εξής :

  • αυχενική μοίρα
  • θωρακική μοίρα
  • οσφυϊκή μοίρα
  • ιερή μοίρα
  • κοκκυγική μοίρα

Η σπονδυλική στήλη αποτελείται από 33 οστά, τους σπονδύλους. Οι σπόνδυλοι διακρίνονται σε :

  • 7 αυχενικούς
  • 12 θωρακικούς
  • 5 οσφυϊκούς
  • 5 ιερούς
  • 4 κοκκυγικούς

Ο κάθε σπόνδυλος αποτελείται από επιμέρους οστά, το σπονδυλικό τόξο και το σπονδυλικό σώμα που κύριος ρόλος τους είναι η σταθεροποίηση της σπονδυλικής στήλης. Ανάμεσα στο σπονδυλικό σώμα και το σπονδυλικό τόξο μένει ένα κενό. Καθώς ενώνονται οι σπόνδυλοι δημιουργείται ο σπονδυλικός σωλήνας, στο εσωτερικό του οποίου βρίσκεται ο νωτιαίος μυελός.

Συμπτώματα προερχόμενα από τη σπονδυλική στήλη

Τα συμπτώματα που υποδηλώνουν βλάβη στη σπονδυλική στήλη είναι τα ακόλουθα :

  • οσφυαλγία
  • ισχιαλγία
  • αυχεναλγία
  • βραχιαλγία
  • διαταραχές στο ουροποιητικό σύστημα
  • διαταραχές στη σεξουαλική λειτουργία

Σπονδυλική στήλη και οσφυαλγία

Η ασφυαλγία ( πόνος στη μέση) είναι ένα σύνηθες σύμπτωμα οφειλόμενο στη σπονδυλική στήλη. Η αιτία μπορεί να είναι απλή όπως κάποια απότομη κίνηση. Σε αυτή την περίπτωση ο πόνος θα υποχωρήσει με ανάπαυση και απλά παυσίπονα. Ο πόνος στη μέση όμως θα μπορούσε να προέρχεται από πολύ σοβαρότερα αίτια όπως :

  • η κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου
  • το κάταγμα σπονδύλου
  • η σπονδυλολίσθηση
  • ο κακοήθης όγκος

Εάν η οσφυαλγία συνοδεύεται από  μουδιάσματα, αδυναμία στα κάτω άκρα ή πόνο  (ισχιαλγία), διαταραχές στην ούρηση κτλ τότε θεωρείται πολύ σοβαρός και θα πρέπει να αναζητήσετε τη βοήθεια ειδικού.

Σπονδυλική στήλη και αυχεναλγία

Η αυχεναλγία (πόνος στον αυχένα) συνήθως προκύπτει εξ αιτίας της κακής στάσης του σώματος  είτε κατά τον ύπνο είτε κατά την εργασία. Οι μύες και οι σύνδεσμοι του αυχένα καταπονούνται και η κίνηση περιορίζεται. Ο πόνος συνήθως αντανακλάται στον ώμο ή στο κεφάλι. Εάν πρόκειται για κάτι απλό όπως πχ μια ψύξη, αντιμετωπίζεται με εξ ίσου απλά μέσα όπως πχ απλά αναλγητικά και χρήση αυχενικού κολάρου. Στην περίπτωση όμως  που εκτός από αυχεναλγία παρατηρείται μούδιασμα, αδυναμία ή πόνο στα άνω άκρα (βραχιαλγία) τότε θα πρέπει να επισκεφθείτε ειδικό προκειμένου να διερευνηθεί εάν πρόκειται για κάποια σοβαρή πάθηση όπως :

  • αυχενική δισκοκήλη
  • αυχενική μυελοπάθεια
  • κακοήθης όγκος

Σπονδυλική στήλη και παθήσεις

Οι παθήσεις που αφορούν τη σπονδυλική στήλη είναι οι ακόλουθες :

  • κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου
  • αυχενική μυελοπάθεια
  • σπονδυλολίσθηση
  • ασφυϊκή στένωση
  • όγκοι σπονδυλικής στήλης
  • κακώσεις σπονδυλικής στήλης

Σπονδυλική στήλη : αναλυτικά οι κυριότερες παθήσεις

Κήλη μεσοσπονδύλιου δίσκου : Πρόκειται για μια αρκετά συχνή πάθηση που αφορά άτομα ηλικίας  30 – 50 ετών. Το προεξέχον μέρος του δίσκου ασκεί πίεση στο αυχενικό νεύρο η οποία εκδηλώνεται με πόνο στον αυχένα και στο άνω άκρο. Σε κάποιες περιπτώσεις όπου η πίεση είναι κεντρική μπορεί να υπάρξει δυσκολία στη βάδιση και την ούρηση. Η διάγνωση ξεκινά με καταγραφή ιστορικού και κλινική εξέταση και ολοκληρώνεται με  μαγνητική τομογραφία. Στο μεγαλύτερο ποσοστό των πασχόντων αρκεί η συντηρητική θεραπεία και μόνο ένα μικρό ποσοστό θα χρειαστεί χειρουργική επέμβαση.

Αυχενική μυελοπάθεια : Αφορά συνήθως άτομα άνω των 50 ετών και προκύπτει λόγω στένωσης του σπονδυλικού σωλήνα. Εκδηλώνεται με μούδιασμα και αδυναμία τέλεσης λεπτών κινήσεων όπως πχ το γράψιμο, αστάθεια κατά τη βάδιση, δυσκαμψία, πόνο στον αυχένα, δυσκολία στην ούρηση και σεξουαλική δυσλειτουργία. Η θεραπεία της αυχενικής μυελοπάθειας γίνεται αποκλειστικά μέσω χειρουργικής επέμβασης.

Οσφυϊκή σπονδυλολίσθηση : ονομάζεται η πάθηση κατά την οποία ένας σπόνδυλος γλιστράει

πάνω στον άλλο με αποτέλεσμα να ασκείται πίεση στα διερχόμενα νεύρα. Προκύπτει είτε λόγω εκ γενετής ελαττώματος  στην ένωση των σπονδύλων είτε ύστερα από κάποιο χτύπημα στη μέση. Εκδηλώνεται με πόνο στη μέση και τα κάτω άκρα. Συνήθως  αντιμετωπίζεται συντηρητικά και μόνο στην περίπτωση έντονης πίεσης των νεύρων επιλέγεται η χειρουργική λύση.

Σπονδυλική στήλη : τι περιλαμβάνει η κλινική εξέταση

Στην περίπτωση που παρουσιάζετε  κάποιο από τα προαναφερθέντα συμπτώματα θα πρέπει να επισκεφθείτε άμεσα έναν νευροχειρουργό. Εκείνος αφού καταγράψει λεπτομερώς το ατομικό σας  ιστορικό  θα προχωρήσει στην κλινική εξέταση, η οποία περιλαμβάνει :

  • γενική επισκόπηση της σπονδυλικής στήλης
  • ψηλάφιση προκειμένου να εντοπίσει σημεία πόνου ή ευαισθησίας
  • εξέταση του εύρους των κινήσεων που μπορείτε να πραγματοποιήσετε
  • εξέταση της κινητικότητας
  • αναζήτηση υπάρχουσας μυϊκής ατροφίας
  • εξέταση αισθητικότητας και έλεγχο αντανακλαστικών
  • εξέταση βάδισης και στάσης

Μέσω της κλινικής εξέτασης ο γιατρός είναι σε θέση να πραγματοποιήσει μια πρώτη εκτίμηση για την πάθησή σας. Έπειτα θα σας παραπέμψει για μαγνητική τομογραφία, η οποία είναι η μόνη εξέταση η οποία επιβεβαιώνει την ύπαρξη βλάβης, την ακριβή της θέση  καθώς και το εύρος της.

Σπονδυλική στήλη και επεμβάσεις

Αν και οι επεμβάσεις που αφορούν τη σπονδυλική στήλη χαρακτηρίζονται από υψηλότατα ποσοστά επιτυχίας, η φήμη πως είναι ιδιαιτέρως επικίνδυνες και ενδέχεται να καθηλώσουν τον ασθενή σε αναπηρικό καροτσάκι είναι ευρύτατα διαδεδομένη. Η φήμη αυτή είναι εντελώς αβάσιμη και δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα και τα επιτεύγματα της σύγχρονης ιατρικής.

Οι περισσότερες παθήσεις που αφορούν τη σπονδυλική στήλη αντιμετωπίζονται συντηρητικά και η χειρουργική επέμβαση επιλέγεται ως ύστατη λύση όταν ο χρόνιος πόνος δεν υποχωρεί παρά τη φαρμακευτική αγωγή και τη φυσικοθεραπεία. Οι επεμβάσεις που πραγματοποιούνται στη σπονδυλική στήλη είναι οι ακόλουθες :

  • οσφυϊκή μικροδισκεκτομή
  • οσφυϊκή πεταλεκτομή
  • οσφυϊκή σπονδυλοδεσία
  • αυχενική μικροδισκεκτομή
  • αυχενική πεταλεκτομή
  • αφαίρεση όγκου σπονδυλικής στήλης